aarthiknews.com मंगलबार, १३ मंसिर २०७९   Tuesday, 29 November, 2022
 
Everest Bank
British College
Blue Diamond

‘जसको केही छैन उसलाई माइक्रोफाइनान्सले साथ दिन्छ, हालसम्म ५९ लाख घरपरिवार पुगिसक्यौँ’

  • आर्थिकन्यूज
    आर्थिकन्यूज
  • विहीबार, १३ असोज २०७९
ismt college
nabil bank

साना तथा घरेलु व्यवसायलाई आवश्यक पर्ने स्वपुँजीका लागि वित्तीय स्रोत उपलब्ध गराउने उद्देश्यले स्थापना भएका लघुवित्त संस्थाहरूले ग्रामीण भेगका महिलाहरूको जीवन स्तर उकास्नका लागि काम भएको छ । अहिले ६५ वटा लघुवित्त संस्था हाल कार्यरत रहेका छन् । लघुवित्तहरूको सङ्ख्या धेरै भएका कारणले ग्राहकहरू खोसा भइरहेकाले लघुवित्तहरूको लगानी पनि विवादमा देखिएको छ । लघुवित्तहरूको लगानी र यसको योजनाहरूका बारेमा नेशनल माइक्रोफाइनान्सका प्रमुख कार्यकारी अधिकृत तथा माइक्रो फाइनान्स एसोसिएसन अफ नेपालका महासचिव रामबहादुर यादवसँग आर्थिकन्युज डटकमले कुराकानी गरेको छ । प्रस्तुत छ उक्त कुराकानीको सम्पादित अंश:  

बाहिर प्रचार गरे जसरी नेपालमा माइक्रोफाइनान्सहरुले काम गर्न सकेका छन् ?

क, ख, ग वर्गका बैंक तथा वित्तीय संस्थाहरू धितो लिएर मात्रै काम गर्छन् । उनीहरुकोमा धितो सुरक्षण नभएका मानिसहरू आबद्ध हुन पाएनन् । यस्तो हुँदा गरिब तहको मानिसहरू सेवाबाट वञ्चित हुनु हो । गरिब घरपरिवारलाई वित्तीय स्रोत दिनका लागि माइक्रोफाइनान्स आएको हो । माइक्रोफाइनान्सहरुले यी नै गरिब परिवारलाई बिना धितो सहज र सुलभ तरिकाले आर्थिक स्रोत उपलब्ध गराउने हो । त्यही आर्थिक स्रोतबाट उसले व्यवसाय गर्दै जीवनयापनसँगै आर्थिक र सामाजिकरुपमा रूपान्तरण गर्ने हो । 

माइक्रोफाइनान्सको इतिहास निकै लामो रहेको छ । माइक्रोफाइनान्सको कामको कुरा गर्ने हो भने यसमा दुई वटा आर्थिक र सामाजिक अब्जेक्टिभ रहेको छ ।  यसमा पनि बिना धितो गरिब परिवारका महिलासँग काम गर्ने हो । त्यस्ता महिलाहरूको सशक्तीकरण कसरी गर्न सकिन्छ भनेर माइक्रोफाइनान्स लागि परेका छन् ।

माइक्रोफाइनान्सले बिना धितो ऋण दिनुभन्दा अगाडी उनीहरूलाई तालिम दिने गर्छ  । माइक्रोफाइनान्सले कसरी काम गर्छ, यसको नीति नियम के हो, पैसा लिएपछि के गर्दा राम्रो हुन्छ लगायत विषयहरूमा तालिम दिने गरिन्छ । 

नेपालमा वित्तीय पहुँच पुर्‍याउनका लागि माइक्रोफाइनान्सको निकै नै ठूलो भूमिका रहेको छ । यसमा पनि महिला सशत्तिकरणमा माइक्रोफाइनान्सको धेरै नै भूमिका रहेको छ ।  हालसम्म लगभग ५९ लाख घरपरिवारमा माइक्रोफाइनान्स पुगेको छ । यसको ३० प्रतिशत सहरी क्षेत्रमा रहेको छ भने ७० प्रतिशत ग्रामीण दुरदराजहरु क्षेत्रहरूमा रहेको छ । 

माइक्रोफाइनान्सले कसरी लगानी गर्छ ? ऋण दिँदा के के कुराहरू प्राथमिकतामा राखिन्छ ?

माइक्रोफाइनान्सले लघु उद्यमी विकास गर्न सुरुवातमा प्राथमिकता दिन्छ । सानो लगानीबाट शुरु गरेर भोलिका दिनमा ठूलो व्यवसायी बन्न सकुन् भन्ने हामीले उद्देश्य राखेर ऋण दिने गर्छौ । माइक्रोफाइनान्सबाट ऋण लिएर शुरु गरेको व्यवसाय भोलिका दिनमा बैंक वित्तीय संस्थाबाट ठूलो मात्रमा ऋण लिएर व्यवसाय सञ्चालन गर्न सक्नु पर्छ भनेर हामीले भन्ने गरेका छौँ ।  

माइक्रोफाइनान्सबाट दुई प्रकारका ग्राहकहरू छन् । पहिलो व्यवसाय शुरु गर्न लागेको र केही गरिरहेको व्यक्ति जसले व्यवसाय विस्तार गर्न चाहन्छ । यसमा हामीलाई ऋणको लागि छनौट गर्दा केही समस्या हुने गरेको छ । सुरुवातदेखि नै व्यवसाय गर्नेहरूका लागि ऋण दिनका लागि हामीले छनौट गर्न सक्छौँ तर, जो नयाँ छ उसले व्यवसाय शुरु गर्न लागिको भनेर आएको छ भने उसको छनौटमा समस्या हुने गर्छ  । उनीहरूले व्यवसाय शुरु गर्छ या गर्दैन र उसले व्यवसाय शुरु गर्छ भने सफल हुन्छ कि हुँदैन भन्ने हो । उत्पादन गर्न सक्ने क्षमतादेखि बजारीकरणसम्मको अवस्थाका बारेमा हामीले हेर्नु पर्ने हुन्छ । अनि मात्रै कुनै व्यक्तिलाई यो व्यवसाय गर्नु भयो भने सफल हुनुहुन्छ भनेर भन्न सक्छौँ । 

माइक्रोफाइनान्सले बिनो धितो लगानी गर्छ । यसो गर्दा जोखिम कतिको हुन्छ ?

‘हाइ रिस्क, हाइ गेन, नो रिस्क नो गेन’ भन्ने सबैलाई थाहा छ । माइक्रोफाइनान्सहरु हाई रिस्कमा काम गरिरहेका छन् । अहिले पनि माइक्रोफाइनान्सले लगानी गरेको साढे चार खर्बको लगानीमा ८२ प्रतिशत रकम बिना धितोको नै रहेको छ । जुन माइक्रोफाइनान्सले विश्वासको आधारमा दिएको रकम हो । यो भनेको सानोतिनो कुरा होइन । अहिले गाउँघरमा आफन्तहरूले नै विश्वास गरेर पैसा दिँदैन । तर, माइक्रोफाइनान्सले विश्वास गरेर पैसा दिएको अवस्था छ । माइक्रोफाइनान्सले काम गर्ने अवसरका लागि यसरी पैसा दिएको छ । यसरी हेर्दा माइक्रोफाइनान्सहरु हाइ रिस्कमा काम गरेको अवस्था छ । 

माइक्रोफाइनान्सहरुले गाउँगाउँ घरघरमा गएर सेवा दिनु पर्छ । माइक्रोफाइनान्सका कर्मचारीहरूले ज्यानको बाजी लगाएर काम गरिरहेका छन् । उनीहरूले गाउँमा गएर पैसा बोकेर ल्याउनु पर्ने बाध्यता छ । माइक्रोफाइनान्सले गरिबहरूको लागि काम गरिरहेका छन् । राम्रो काम गर्नका लागि जोखिम उठाउनै पर्छ  । माइक्रोफाइनान्सले उच्च जोखिममा काम गरिरहेको छन् । 

जोखिम मोलेर काम गर्दा संस्थाको वित्तीय अवस्थाको तथ्याङ्कमा राम्रो प्रस्तुति देखाउन सक्नु हुन्न होला नि ?

जसको केही छैन उसको सेवा दिनका लागि माइक्रोफाइनान्स सुरु भएको हो । हाम्रो कर्तव्य र धन भनेको नै त्यही हो । जोसँग केही छैन उसले केही गर्न चाहन्छ भने माइक्रोफाइनान्सले साथ दिन्छ । बिना धितो काम गर्नु भनेको व्यवसायीक धर्म गर्नु नै हो । हामीले सानो सानो पैसा धेरै मानिसहरूलाई दिन्छौँ । थोरै पैसा धेरै सङ्ख्यामा गयो भने जोखिम कम गर्छ । 

तर, पछिल्लो समय सामाजिक दायित्वका कुराहरू कमजोर बन्दै गएका छन् । यसका साथै माइक्रो फाइनास कम्पनी धेरै भए । धेरै ठाउँबाट प्रश्न उठाउन थालियो । उसको क्षमता भन्दा बढी भयो । यसले गर्दा एनपिएल बढ्दो छ । यसमा जाने सम्भावना धेरै नै देखिएको छ । यसका साथै नन पर्ममिङ लोन एकदमै बढ्दै गएको छ । यसले चुनौती समेत थपेको अवस्था छ । 

माइक्रोफाइनान्समा जोखिम बढ्दो अवस्थामा छ । एनपिएल पनि क्रमशः बढ्दो अवस्थामा रहेको छ । जोखिम कम गर्नका लागि हामीले ऋण दिएर सञ्चालन भएका व्यवसायहरूमा ध्यान दिनु पर्छ । 

 

प्रतिक्रिया दिनुहोस