लगानीकर्ता तर्साउने ‘लाभकर’ गणना विधि सच्चाउन दबाब - Aarthiknews
aarthiknews.com शनिबार, ०७ भदौ २०७६   Saturday, 24 August, 2019
 

लगानीकर्ता तर्साउने ‘लाभकर’ गणना विधि सच्चाउन दबाब

  • आर्थिकन्यूज
    आर्थिकन्यूज
  • सोमबार, ०६ साउन २०७६
Sunrise bank
लगानीकर्ता तर्साउने ‘लाभकर’ गणना विधि सच्चाउन दबाब
LBEF
NCH-IPS

काठमाडौं । नयाँ आर्थिक वर्षसँगै उकालो लाग्ने तयारीमा रहेको शेयर बजारमा लाभकर भारित औसत दरको निर्धारण कुन विधिबाट गर्ने भन्ने बिषयमा अन्योल हुँदा बजार फेरि सुस्ताउन थालेको छ । नयाँ वर्षको पहिलो दिन करिब १६ अंकले उकालो लागेको शेयर बजार त्यसपछि पुनः ओरालो लाग्दै आएको छ ।

लगानीकर्ताले लाभकर गणना विधि सच्चाउन माग गर्दै दबाब दिएका छन् । लगानीकर्ताहरुका चार संघले आइतबार सरोकारवालाहरुलाई यस्तो व्यवस्था तत्काल हटाउन माग गरेका छन् । लगानीकर्ताको व्यापक विरोध आएपछि सरकार पनि लाभकरको गणना विधिलाई सच्चाउन सम्बन्धित पक्षसँग छलफलमा व्यस्त देखिएको छ । २०५८ साल साउन १ गतेसम्मको खरिद गरेको धितोपत्र बजार मूल्य त्यो मितिको बजार मूल्यलाई नै आधार मान्ने लगानीकर्ताहरुको निर्णय थियो ।

२०७२ सालपछिको औसत मूल्य भने सीडीएससीसँग भएकाले त्यसबाट लागत गणना गरी लाभकर निर्धारण गर्ने लगानीकर्ताले बताएका थिए । तर, सीडीएससीको प्रणालीमा नभएका र २०५८ साउन १ पछिका धितोपत्रको लागत कति मान्ने भन्ने विषयमा आन्तरिक राजस्व विभागले निर्णय नगर्दा अहिले शेयर बजारमा अन्योलता सिर्जना भएको हो ।

कहिले ‘जुवा घर’ कहिले ‘भ्याट’  त कहिले ‘सम्पत्ति शुद्धीकरण’ को कुरा उठाएर तहस नहस पार्ने गरेको शेयर बजारलाई अहिले फेरि ‘लाभकर गणना विधि’ ले तर्साएको छ । साउन १ गतेदेखि लागू भएको लाभकर गणना विधिले शेयर बजारमा अस्थिरता निम्तिएको छ ।  

शेयर बजारलाई अत्यान्तै संवेदनशील मानिन्छ । यस्तो संवेदनशील बजारलाई तहस नहस पार्न सानो सूचना पनि पर्याप्त हुन्छ । पोखरीमा सानो ढुंगा फ्याँक्दा छाल आएजस्तै शेयर बजारमा पनि सानो तिनो हल्लाले तल माथि हुने गर्छ । यति ठूलो बिषयले बजारलाई असर नपार्ने कुरै भएन । 

नेपाली शेयरबजारका लगानीकर्तालाई कति त्यसको मारमा पर्छन्, पत्तै नहुने अवस्था आएको छ । पछिल्लोपटक लाभकर गणना विधिले लगानीकर्तालाई निचोर्ने काम भएको छ । सरकारले पनि कतिबेला कस्तो नीति ल्याउँछ भन्ने पत्तै नपाउने अवस्था छ । शेयर विश्लेषक भन्छन्– ‘यहाँ कति बेला के हुन्छ पत्तो नै हुँदैन ।’ 

अस्थिर नीति र नकारात्मक हल्लाले लगानीकर्ता त्रसित छन् । नीतिगत रुपमा स्पष्टता नहुँदा लगानीकर्ता मारमा परेकै छन् । त्यसमा पनि अनावश्यक हल्लाले पनि बजार अस्थिर बनाउन सहयोग गरेको छ । खतरनाक त हल्लैहल्लामा आकाशबाट पाताल झर्छ, पातालबाट आकाश उक्लिन्छ, त्यही हल्लाको भरपर्दा साना लगानीकर्ता मकै पिन्दा घुन पनि पिनिएजस्तै पिनिन्छन् । नेपाली शेयरबजारमा हल्लाकै भरमा चल्ने गरेको छ ।

राजनीतिक स्थिति, देशको अर्थतन्त्र र नेप्सेमा सूचीकृत बैंक तथा वित्तीय संस्थाको वित्तीय विवरण विश्लेषणका भरमा आफे लगानीबारे निश्चिन्त रहनुपर्ने र समयमा सही निर्णय लिनुपर्ने लगानीकर्ता हुन्डरीजस्तो प्रवृत्तिले हैरान छन् ।

२०६५ भदौमा शेयरबजार अचानक ओरालो झर्न थाल्यो । त्यसको कारक थिए तत्कालीन अर्थमन्त्री बाबुराम भट्टराई । पुष्पकमल दाहाल नेतृत्वको उक्त सरकारका अर्थमन्त्री भट्टराईले २०६५ भदौ २ गते शेयरबजारलाई ‘जुवाघर’ को संज्ञा दिएपछि त्यसको प्रतिक्रियास्वरुप ११७५ अंकमा रहेको नेप्से परिसूचक बिस्तारै ओरालो लाग्दै गयो र अन्त्यमा नेप्से २ सय अंकमा पुग्यो । 

उच्च पदमा बसेको व्यक्तिले बोलेका भरमा शेयर बजार त्यतिबेला कोमामा पुगेको बिरामी जस्तै भएको थियो । त्यसपछि तङिग्रदै गएको शेयर बजार मापक नेप्से परिसूचक १८८१ अंकसम्म पुग्यो । त्यसपछि निरन्तर घटेर नेप्से १२६८ अंक आइपुगेको छ । यस्तो समयमा फेरि अर्को कार्ड फ्याँक्ने काम भएको छ । यसले शेयर बजार पुनः ओरालो लाग्ने संकेत देखाएको छ ।

यसअघि पनि नियामक निकाय बोर्डले शेयर बजारमा कालोधन भित्रिएका भन्दै कुलर्न पुग्यो । कालोधन प्रवेश गरेको छ, छैन भन्ने सम्बन्धमा छानविन समिति नै घोषणा नै गर्याे । त्यसले केही लछारोपाटो लगाउन सकेन । फेरि अहिले त्यही कुरा ल्याएको छ । कसको कहाँ स्वार्थ हुन्छ । त्यही कुरा बोलिन्छ, त्यही अनुसारको नीति ल्याइन्छ  र त्यसले पनि शेयर बजार प्रभावित पार्ने काम हुन्छ ।

प्रतिक्रिया दिनुहोस