aarthiknews.com शुक्रबार, १७ मंसिर २०७८   Friday, 03 December, 2021
 
Esewa_Remit
British College
Bajaj_Bike

भारतमा सर्वाधिक ठुलो आईपीओ जारिगर्ने पेटीएमको अपत्यारिलो सफलताको कथा

  • आर्थिकन्यूज
    आर्थिकन्यूज
  • सोमबार, २२ कार्तिक २०७८
nabil bank
भारतमा सर्वाधिक ठुलो आईपीओ जारिगर्ने पेटीएमको अपत्यारिलो सफलताको कथा
Global IME
yamaha_MAW
LBF

काठमाडौँ। भारतमा आजदेखि अहिलेसम्मकै सर्वाधिक ठुलो साधारण सेयर (आईपीओ) बिक्री खुला भएको छ । भारतको डिजिटल वालेट पेटीएमले यो आईपीओ बिक्री खुलाएको हो । कम्पनीले आईपीओ बिक्री गरेरै एक खर्ब ८३ अर्ब भारतीय रुपैयाँ जुटाउने योजना बनाएको छ । जसमध्ये पेटीएमले आईपीओ अघि एन्कर लगानीकर्ताहरूबाट तिहार अघि नै ८ हजार २३५  करोड रुपैयाँ उठाएको थियो। 

कम्पनीको आज सोमबारबाट खुलेको आइपिओ नोभेम्बर १० अर्थात् बुधवार बन्द हुनेछ। एंकर लगानीकर्ताहरूमा बिरला म्युचुअल फन्ड, ब्ल्याक रक, जीआईसी र अन्य ब्लुचिप फन्डहरू थिए। कम्पनीले एंकर लगानीकर्ताबाट १० गुणा बढी प्रतिक्रिया पाएको छ । यसअघि, कोल इन्डियाले एक खर्ब ५० अर्ब भारतीय रुपैयाँ (१५ हजार करोड भारु) र रिलायन्स पावरले एक खर्ब २० अर्ब भारु (१२ हजार करोड भारु) को आईपीओ बिक्री गरेको थियो । पेटीएम भारतको डिजिटल वालेट कम्पनी हो । भारतीयले लगानीकर्ता संस्थापक रहेको यस कम्पनीमा चीनको अलिबाबा समूह र नेदरल्याण्ड्सका लगानीकर्ताको समेत लगानी छ । 

यो कम्पनीको सफलताको कथा निकै रोचक छ। भारतमा सबैभन्दा नाफा कमाउने र द्रुत रूपमा बढिरहेको कम्पनीहरू मध्ये एक हो, पेटीएम । भारतीय अर्थतन्त्रले पनि सन् २००८ को विश्वव्यापी मन्दीजस्ता कठिन संकटहरूको सामना गर्न आफ्नो बलियो उद्यमीहरूको नयाँ स्वरूपलाई ध्यान दियो। त्यसैले यस्ता उद्यमीहरू र तिनीहरूका विचित्र विचारहरूमा व्यावहारिकताको स्पष्ट अभाव हुँदाहुँदै पनि प्रायः अस्वीकार गरिएन। 

तिनीहरूको दृढ विश्वास, समर्पण र विचारहरूमा विश्वासको कारण यी उद्यमीहरूले विश्वको दोस्रो ठुलो जनसङ्ख्या र उपभोक्ता भएको राष्ट्रलाई एकदमै नयाँ अनुभव प्रदान गरेका छन्। भारतमा सबैभन्दा नाफा कमाउने र द्रुत रूपमा बढ्दै गइरहेको कम्पनीहरू मध्येको एक पेटीएमसँग आर्थिकन्युज डटकमले यहाहरुको परिचय गराउन गइरहेको छ।

पेटीएममा शेयर धारकहरूको शेयर होल्डिंग

विजय शेखर शर्मा                                              १४.६७%

एन्ट फाइनान्सियल                                             २९.७१%

सफ्टबैंक भिजन फन्ड                                        १९.६३%

एसएआईएफ साझेदारहरू                                  १८.५६ %

एजीएच                                                            ७.१८ %

बर्कशायर ह्याथवे                                                २.७६%

अन्य                                                                ७.४९%

कुल                                                                १००%

पेटीएमलाई भारतमा क्यासब्याक व्यापार मोडेलको तेस्रो आयाम  मानिन्छ। यो मोबाइल भुक्तानी, ई-वालेट र ई-कमर्सको डोमेनमा केही नामहरू मध्ये एक निर्विवाद कम्पनीको रूपमा अग्र स्थानमा छ। कम्पनीको स्थापना सन् २०१० मा दिल्ली कलेज अफ इन्जिनियरिङ का दूरदर्शी पूर्व छात्र श्री विजय शेखर शर्माले गरेका थिए।

प्रधानमन्त्री नरेन्द्र मोदीको नोट बन्दीको चकित पार्ने निर्णयपछि कम्पनीले अचानक प्रमुखता प्राप्त गर्‍यो। पेटीएम अर्थव्यवस्था चलाउनको लागि प्रमुख स्रोतहरू मध्ये एक बन्यो। नगद प्रवाहको कमीलाई ध्यानमा राख्दै मानिसहरूलाई पेटीएम प्रयोग गर्न लोभ्याइएको थियो। यसरी प्रधानमन्त्री नरेन्द्र मोदीले थाहै नपाई पेटीएमको प्रगतिमा साथ दिए।  जसले अहिले सो कम्पनी नयाँ इतिहास रच्न सक्ने अवस्थामा पुग्यो।  

फोर्ब्स लिडरसिप अवार्ड २०१६ मा पेटीएमलाई उत्कृष्ट स्टार्टअप अफ द इयर उपाधि दिइएको थियो। त्यो समयमा यो लाखौँ निम्न-मध्यम-वर्ग र मध्यम-वर्ग काम गर्ने जनसङ्ख्याको लागि जीवन रेखा बन्यो। यति मात्र होइन, यो नगदरहित अर्थतन्त्र (वा कम नगद अर्थतन्त्र) को मशाल वाहक बन्यो। यद्यपि कम्पनीले आफ्नो स्थापना पछि धेरै राम्रो गरिरहेको थियो यो मुख्यतया युवा सहस्राब्दीलाई खानपानमा केन्द्रित थियो। युवाहरू कम वा कम प्राविधिक रूपमा सञ्चालित हुन रुचाउँछन् जुन विचार पेटीएममा काम गरिरहेको थियो।

विमुद्रीकरणले कम्पनीलाई सफलताको नयाँ ढोका खोल्यो। यसले कम्पनीलाई हकर्स र सडक विक्रेताहरू जस्ता अशिक्षित र डिजिटल रूपमा सचेत व्यक्तिहरूमा आफ्नो आधार फैलाउन मद्दत गर्‍यो। धेरै मानिसहरूले यो विचारको खिल्ली उडाए । तर ती मानिसहरू आफैँ हाँसोको पात्र बने जब उनीहरूले हाम्रो देशका दुर्गम क्षेत्रहरूमा पनि देशको हरेक कुना-कुनामा "पेटीएम स्वीकृत" को उडानहरू देख्न थाले। यो आउट-अफ-द-बक्स सोचले यसलाई १०० मिलियन दर्ता प्रयोगकर्ताहरू प्राप्त गर्न मद्दत गरेको छ।

पेटीएम मालिक विजय शेखर शर्माको सफलताको कथा

आज पेटीएम कम्पनीको मूल्य आठ बिलियन डलर छ। सन् २०१७ मा शर्मालाई १.३ बिलियन डलरको सम्पत्ति भएको सबैभन्दा कान्छो भारतीय अर्बपतिको रूपमा सम्मान गरिएको थियो। शर्माले नवोदित उद्यमीहरूमा नयाँ जोस र आशावादको विकास गरेका छन् जसले हामीलाई समर्पण र भक्तिका साथ सपनाहरू पछ्याउन सिकाउँछ।

पेटीएमको स्थापना हुनुभन्दा धेरै अघि उनले यस सहस्राब्दीको पहिलो वर्षमा यसको मूल कम्पनी वन ९७ सञ्चारको आधारशिला राखेका थिए, भारतको एक उज्ज्वल संस्थानको एक पूर्व छात्रको रूपमा। 

उनले सन् १९९७ मा आफ्नो वेबसाइट इन्डियासाइट डट नेट विकास गरे र पछि यसलाई १ मिलियन डलरको मूल्यमा बेचेका थिए। शर्माले यो पैसा वान९७ कम्युनिकेसन प्रयोग गरेर मोबाइल सामग्री जस्तै समाचार, क्रिकेट स्कोर, चुटकुले, रिङटोन आदि उत्पादन गर्न प्रयोग गरे। उनले  ज्याक मा र मासायोशीलाई आफ्नो प्रेरणाको रूपमा हेर्छन् जो हाल उनका व्यापार साझेदारहरू पनि छन्।

प्रतिक्रिया दिनुहोस